HER GELECEK YAKINDIR
İnsana verilen en büyük nimetlerden biri olan zaman o kadar hızla akıyor ki, asla yavaşlamıyor ve geri getirilemiyor. Hayatta zaman şeridine ne kaydedilmiş ise artık silinemiyor, değiştirilemiyor. Keşkeler bir yarar sağlamıyor, ah u fizanlar bir işe yaramıyor, pişmanlıklar bir fayda vermiyor.
Zamanın önemine vurgu yapan Hz. Peygamber (s.a.v.) Efendimiz şöyle buyuruyor: “İnsanların pek çoğu iki konuda zarardadır: Biri boş vakit, diğerisi ise sağlıktır.” Tabii ki, zaman altın kıymetindedir ve asla paha biçilemez. Hatta altından da kıymetlidir, zira zaman içinde altın kazanılabilirken, geçen zaman altınla satın alınıp, geri getirilemez.
Zaman itibariyle bakıldığında ömür, insanın yaşadığı bir günden ibarettir. Zira geçen gün geçmiştir ve daha geri getirilemez. Artık zarf kapanmış ve üzerine mühür vurulmuştur. Onu açmak ve içerisine farklı ilaveler yapmak mümkün değildir. Yaşanmakta olan gün sonrasındaki zamanın ise, asla garantisi bulunmamaktadır. Özellikle günümüzde alınan araç gereçlerin pek çoğunun garantili olmasını istemekle birlikte garanti isteyen insanın kendi garantisi yoktur. Onun için hayatı yaşadığı gün bilmek ve onu en iyi şekilde değerlendirmek gerekir.
Son derece kısa olan dünya hayatını çok uzun ve ebedi gibi telakki etmek insanın bir yanılmasından ibarettir. Her ne kadar etrafındaki insanlar ölmekte, kabre girmekte iseler de insandaki bulunan bir his ve duygu asla ölümü kendi üzerine almayı kabul etmemektedir. Hatta hayatın son bulacağı, ölümün mutlak geleceği gerçeğini anlatırken bile, adeta karşısında kendisini dinleyen insanlara ölüm geleceği fakat kendisinin bundan istisna olduğu hissine kapılır. Bu yüzen normal bir insan ömrünü çokça aşan bir tarzda planlar, programlar yapar.
Fakülte yıllarımızda dersimize giren bir hocamız derste o gün yaşadığı bir olayı şöyle aktarmıştı: Fakülteye şehirden gelirken, yeni yapılmış dört, beş katlı bir apartmanın önünden geçerken seksen doksan yaşlarındaki bir şahsın binaya hayran hayran baktığını görür ve ona sorar: Amca bu apartman sizin mi? Evet cevabını alan hocamız tekrar sorar: Bu bina sizce ne kadar süre sağlam olarak gider? Bu soruya ise bina sahibi şu cevabı verir: Kırk elli yıl kadar gider ve sonrasında da küçük bir tamir yaptırırız.
Bu şahsın seksen beş yaşında olduğunu düşündüğümüzde kırk elli yıl sonrasında bir tamir yaptırarak binasının ömrünü uzatacaktır. Dolayısıyla bu kişi tamiri 125 yıl sonrasında düşündüğüne göre çok daha uzun yaşamayı planlamaktadır. Pek çoğumuzun malumudur ki Cahit Sıtkı Tarancı, otuz beş yaş şiirini yazarken yetmiş yaşı hedeflediği, en azından öyle arzuladığı anlaşılmaktadır. Kırk altı yaşında vefat eden Tarancı’nın bu şiirinin ilk kıtası ve son kıtasını sizlere arz edeyim:
Yaş otuz beş! yolun yarısı eder.
Dante gibi ortasındayız ömrün.
Delikanlı çağımızdaki cevher,
Yalvarmak, yakarmak nafile bugün,
Gözünün yaşına bakmadan gider
Şiirinin son kıtası ise son derece manidardır:
Neylersin ölüm herkesin başında.
Uyudun uyanamadın olacak.
Kim bilir nerde, nasıl, kaç yaşında?
Bir namazlık saltanatın olacak,
Taht misali o musalla taşında
Her gelecek yakındır ve dolayısıyla ölüm de yakındır. Yukarıda ifade ettiğimiz gibi dünkü gün geçti ve daha geri gelmeyecek, yarını yaşamak için ise elimizde herhangi bir garantimiz bulunmamaktadır. Öyle ise bugünü en iyi şekilde değerlendirmek ve pişman olmayacak bir hayat yaşamak icap eder. Hz. Peygamber anlatmak istediği bazı hakikatleri, çizgi çizerek anlatmaktadır ki hayatla ilgili bir anlatımı da bunlardan biridir. Sahabe Abdullah bin Mes‘ûd (r.a.)’un verdiği haber şöyledir:
“Peygamber (s.a.v.) yere bir dörtgen çizdi. Dörtgenin ortasına, onu bir kenarından keserek dışarı çıkan bir çizgi çekti. Ortadaki bu çizginin iki yanından ona doğru birtakım küçük çizgiler daha çizdi. Sonra çizgileri göstererek şöyle buyurdu: “Şu insan, şu da onu kuşatmış olan ecelidir. Dörtgeni keserek dışarı çıkan, insanın arzularıdır. Ortadaki çizgiye yönelik küçük çizgiler, dert ve ıstıraplardır. İnsan bu dertlerin birinden kurtulsa, öteki gelip çarpar. Şundan kurtulsa, beriki gelip yakalar.” (Buhârî, Rikāk, 4)
Zaman hızla ilerliyor ve “Her gelecek yakındır” sırrıyla ölüm yaklaşıyor. Ancak korkmaya, tasalanmaya gerek yoktur. Şu mütalaayı yapmak bizi teselli eder: Başta Habibullah, bütün sevdiklerin, kabrin öbür tarafındadırlar. Burada kalan bir iki tane ise, onlar da gidiyorlar. Ölümden ürküp, kabirden korkup başını çevirme. Erkekçesine kabre bak, dinle, ne talep eder? Ölümün yüzüne gül, bak, ne ister. Yaratan ne için yaratmış ise ona bakıp, kötüleri örnek almamalıdır. “Zaman değişmiş, asır başkalaşmış. “Herkes dünyaya dalmış, hayata perestiş eder, geçim derdi ile sarhoştur” dememelidir, zira ölüm değişmiyor. Ayrılık devamlı buluşmaya evrilip başkalaşmıyor. Beşerin acizliği, insanın fakirliği değişmiyor, üstelik de artıyor. Beşer yolculuğu kesilmiyor, bilakis hızlanıyor.
İyiliği önceleyip, iyileri örnek almak ve kötülüklerden ateşten kaçarcasına uzaklaşabilmek temennisiyle…